Bir arkadaşınıza başka birinin söylediğini aktardığınızda, genellikle "yorgun olduğunu söyledi" ya da "geleceğini söyledi" gibi bir şey dersiniz; büyük ölçüde fiil biçimini özgün konuşmacının kullandığına yakın tutar, yalnızca zamiri ayarlarsınız. Almanca, başkalarının sözlerini aktarmak için Indirekte Rede (dolaylı/aktarılan anlatım) adı verilen daha kesin bir mekanizmaya sahiptir ve bu, başka bir yerde doğrudan karşılığı olmayan özel bir fiil biçmini gerektirebilir: Konjunktiv I.
Temel fikir basittir: birini tırnak içinde kelimesi kelimesine alıntılamak yerine, doğrudan anlatımda olduğu gibi — Er sagt: "Ich bin müde" — onu sagen, fragen, behaupten ya da meinen gibi bir aktarma fiiline bağlı bir cümleye katarsınız. Bu birleştirme iki yoldan biriyle olur: ya dass ile, burada fiil tıpkı herhangi bir yan cümlede olduğu gibi cümlenin sonuna gider ve Er sagt, dass er müde sei verir; ya da dass olmadan, burada kelime dizilişi neredeyse normal kalır ama fiil biçminin kendisi değişir ve Er sagt, er sei müde verir.
Öğrenciler için en kafa karıştırıcı kısım, doğru fiil biçmini seçmektir. Resmi dilde, gazetecilikte ve yazıda Konjunktiv I — sei, habe, komme, könne gibi biçimler — bunların özellikle başka birinin sözleri olduğunu, konuşmacının kişisel olarak kefil olduğu bir iddia olmadığını belirtir. Ancak günlük konuşma dilinde, insanlar çoğu zaman Konjunktiv II'ye ya da hatta düz şimdiki zamana başvurur, özellikle Konjunktiv I biçmi sıradan şimdiki zamanla aynı olduğunda ve dolayısıyla ayırt edici olmadığında — ki bu, çoğu fiilin ich ve wir biçimlerinde olur. Aktarılan anlatım için resmi ve gayriresmi bir üslup (register) arasındaki bu titiz ayrım, birçok dilin yalnızca "ki" gibi bir kelimeyle, fiilin çekiminde hiçbir değişiklik olmadan hallettiği bir şeydir.
Aktarılan sorular biraz farklı bir kuralı izler: özgün soru evet/hayır tipindeyse, yan cümlenin başında ob kullanın — Er fragt, ob ich komme. wann, warum ya da wo gibi bir soru kelimesi kullanıldıysa, o aynı kelime kalır ve bağlaç olur, fiil ise sona gider — Er fragt, wann ich komme.
En yaygın hata, dass ya da bir soru kelimesinden sonra fiilin yan cümlenin sonuna gittiğini unutmak, doğru olan Er fragt, wann ich komme yerine Er fragt, wann komme ich yazmaktır.